Elektrisch rijden betekent: andere keuzes maken. Een elektrische vrachtwagen is zwaarder dan een dieselvoertuig, vooral door de accupakketten. Dat extra gewicht heeft direct invloed op het laadvermogen en de configuratie. Tegelijk biedt regelgeving in sommige gevallen juist extra ruimte.
“Met elektrische trucks heb je door het accupakket al snel zo’n 2 ton extra eigen gewicht. Dan maakt ruimte in de wetgeving ineens veel verschil voor wat je nog aan lading kunt meenemen”, zegt Erik-Jan Slijkhuis, productmanager bij Volvo Trucks Nederland.
In Nederland geldt een maximaal totaalgewicht van 50 ton (onder voorwaarden), terwijl dit in veel andere Europese landen lager ligt (vaak 40 tot 44 ton). Daarnaast staat Europese regelgeving toe dat emissievrije voertuigen extra gewicht meenemen, juist om het accugewicht te compenseren. Dat maakt nationale verschillen extra relevant bij internationale inzet.
De verleiding is groot om altijd voor het maximale accupakket te kiezen. Dat geeft flexibiliteit, maar is niet altijd de beste keuze. Meer accu’s zorgen weliswaar voor extra actieradius, maar brengen ook meer gewicht en hogere kosten met zich mee, wat ten koste kan gaan van het laadvermogen. Minder accu’s maken het voertuig juist lichter en bieden meer ruimte op het chassis, terwijl de investering lager blijft.
Erik-Jan: “Veel klanten kiezen nu nog voor maximaal, omdat ze dat gewend zijn van diesel. Maar eigenlijk moet je eerst kijken: wat ga je echt doen met de truck? De juiste keuze hangt daarom sterk af van de dagelijkse inzet: hoeveel kilometers er gereden worden, of er vaste routes zijn en waar en wanneer geladen kan worden."
Bij elektrische trucks is de afstemming tussen voertuig en opbouw belangrijker dan ooit. Waar in het verleden een dieselchassis vaak vrij standaard werd opgebouwd, zie je nu dat truck en opbouw steeds vaker als één geheel worden ontwikkeld. Ook speelt het energieverbruik van de opbouw een grotere rol.
In de praktijk betekent dit dat opbouwen — zoals betonmixers, autolaadkranen en vuilniswagens — steeds vaker elektrisch worden aangedreven in plaats van via een hydraulisch systeem. Dat zorgt voor efficiënter energiegebruik en minder geluid tijdens werkzaamheden, wat vooral in stedelijke gebieden een groot voordeel is.
Het extra gewicht van elektrische aandrijving kan het laadvermogen beperken. Toch zijn er verschillende manieren om dat verschil te verkleinen. Zo kan een aangepaste asconfiguratie, bijvoorbeeld met een verder naar achter geplaatste achteras, een aanzienlijk verschil maken. “Met een andere asopstelling kun je soms weer zo’n 2,5 ton winnen. Daarmee compenseer je het extra gewicht van de elektrische aandrijflijn”, zegt Erik-Jan.
Daarnaast speelt ook de keuze voor lichtgewicht materialen en een slimme plaatsing van componenten een rol. Door dit soort optimalisaties komt het praktische laadvermogen in veel gevallen weer dicht in de buurt van dat van een dieselvoertuig.
Bij nieuwe cabines met een verlengd, aerodynamisch vormgegeven front, spelen lengte en regelgeving een andere rol dan voorheen. Waar vroeger vooral de totale voertuiglengte bepalend was, ligt de focus nu meer op de draaicirkel. Dit biedt ruimte voor nieuwe voertuigconcepten en verbeterde aerodynamica, zonder dat dit ten koste gaat van de inzetbaarheid.
Niet elke elektrische configuratie past bij elke toepassing. Een truck voor lange afstanden vraagt bijvoorbeeld om een andere accugrootte en energiebeheer dan een voertuig voor stadsdistributie, waar veel wordt gestopt en gestart. In de bouw spelen weer andere factoren, zoals bodemvrijheid en robuustheid. Erik-Jan licht toe: “Je moet echt per inzet kijken wat nodig is. Een truck voor distributie stel je totaal anders samen dan een voertuig voor bouwtransport.”
Daarbij speelt ook laadinfrastructuur een steeds grotere rol. Of er op het depot geladen kan worden, of onderweg snelladen mogelijk is, en hoeveel tijd daarvoor beschikbaar is, bepaalt mede welke configuratie het best past.
Naast techniek speelt ook de Total Cost of Ownership (TCO) een belangrijke rol. Elektrische trucks kennen vaak lagere energiekosten per kilometer en minder onderhoud, terwijl subsidies en toegang tot zero-emissiezones het financiële plaatje verder kunnen beïnvloeden. Tegelijk blijft de juiste specificatie cruciaal: een te zwaar of te uitgebreid accupakket kan het rendement juist onder druk zetten.
Elektrische trucks zijn stiller. Dat is een groot voordeel, zeker in stedelijk gebied, maar vraagt ook extra alertheid van de chauffeur. “Je moet als chauffeur nog meer anticiperen en er rekening mee houden dat andere weggebruikers je minder goed horen aankomen”, legt Erik-Jan uit.
Om de veiligheid te waarborgen, zijn verschillende systemen beschikbaar, zoals akoestische waarschuwingen bij lage snelheid, dodehoekdetectie met herkenning van kwetsbare weggebruikers en automatische remsystemen. In specifieke situaties, bijvoorbeeld op bouwplaatsen, kunnen aanvullende hulpmiddelen extra ondersteuning bieden.
Elektrisch rijden vraagt om een andere manier van specificeren. Erik-Jan vat het samen: “Ga niet voor ‘zoveel mogelijk’, maar kies ‘precies genoeg’. Kortom: niet overspecificeren, maar gewoon goed kijken wat je nodig hebt en daar de truck op afstemmen.” Wie dat goed doet, profiteert van een optimale inzet, maximaal rendement en een truck die echt past bij de werkzaamheden.
Elektrische vrachtwagens bieden veel mogelijkheden, maar vragen om andere keuzes dan diesel:
Luister en/of bekijk nu podcastaflevering #26, waarin Erik-Jan dieper ingaat op de configuratiemogelijkheden van elektrische trucks.